Τα ελληνικά δάση: Πλούσια σε έκταση, φτωχά σε ζωή

Η Ελλάδα διαθέτει σημαντικό δασικό πλούτο. Μεγάλες εκτάσεις καλύπτονται από δάση και δασική βλάστηση, δημιουργώντας την εντύπωση μιας χώρας με αξιόλογο φυσικό περιβάλλον. Πίσω όμως από αυτή την εικόνα κρύβεται μια πραγματικότητα που συχνά παραβλέπουμε.

Πολλά από τα ελληνικά δάση είναι σήμερα οικολογικά υποβαθμισμένα. Δέχονται συνεχείς ανθρώπινες επεμβάσεις, πιέσεις από δραστηριότητες, ανεξέλεγκτη χρήση και ρύπανση. Αντιμετωπίζονται συχνά ως χώροι αναψυχής ή εκμετάλλευσης και πολύ λιγότερο ως ζωντανά οικοσυστήματα με σύνθετες λειτουργίες.

Η άγρια πανίδα, που αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της ζωής του δάσους, έχει περιοριστεί ή εξαφανιστεί τοπικά από πολλές περιοχές. Μεγάλα φυτοφάγα, θηρευτές και άλλοι οργανισμοί, που συμμετέχουν στη φυσική αναγέννηση, στη διασπορά των σπόρων και στη ρύθμιση των πληθυσμών, απουσιάζουν από αρκετά δασικά οικοσυστήματα ή εμφανίζονται σε μικρούς πληθυσμούς. Έτσι, διαταράσσονται φυσικές ισορροπίες που διαμορφώθηκαν μέσα σε χιλιάδες χρόνια.

Παράλληλα, η συνεχής ανθρώπινη παρουσία, η απόρριψη απορριμμάτων, η καταπόνηση του εδάφους και ο κατακερματισμός των φυσικών ενδιαιτημάτων επιβαρύνουν ακόμη περισσότερο τη λειτουργία τους.

Ένα δάσος μπορεί να έχει χιλιάδες δέντρα και ταυτόχρονα να είναι φτωχό σε βιοποικιλότητα, σε πανίδα και σε φυσικές οικολογικές διεργασίες. Μπορεί να φαίνεται πυκνό και πράσινο, αλλά να έχει χάσει σημαντικό μέρος της φυσικής του ισορροπίας.

Αυτή είναι ίσως η μεγαλύτερη παρεξήγηση για τα ελληνικά δάση: μετράμε την παρουσία των δέντρων, αλλά σπάνια αναρωτιόμαστε πόση ζωή υπάρχει ανάμεσά τους.

Ο πραγματικός πλούτος ενός δάσους δεν βρίσκεται μόνο στην έκτασή του ή στην ξυλώδη βλάστησή του. Βρίσκεται στο σύνολο των οργανισμών που το κατοικούν και στις φυσικές σχέσεις που το διατηρούν ζωντανό.

Και αυτός ο πλούτος, σε πολλά ελληνικά δάση, έχει υποτιμηθεί βαθιά.

Υπογραφή: eForest